Dòng tiền vẫn đang co cụm vào một số cổ phiếu vốn hóa lớn có câu chuyện riêng
Thị trường chứng khoán đang rơi vào tình trạng "xanh vỏ đỏ lòng". Chỉ số VN-Index duy trì đà tăng trong tuần qua nhưng sắc đỏ vẫn bao trùm đa số các mã. Đáng chú ý, thanh khoản thị trường sụt giảm nghiêm trọng, từ mức 35.000 tỷ đồng/phiên xuống chỉ còn quanh 13.000 tỷ đồng/phiên kể từ đầu tháng 6 đến nay.
Theo thống kê, thanh khoản kể từ đầu tháng 6 đang giảm khoảng 25% so với tháng 5 và sụt 15,8% so với cùng kỳ. Kể từ đầu năm tới nay, thanh khoản toàn thị trường đạt trung bình 29.460 tỷ đồng/phiên, tăng 1,97% so với mức bình quân năm 2025. Khối ngoại bán ròng 2.854 tỷ đồng trong tuần gần cuối tháng 6, đây cũng là tuần bán ròng thứ 14 liên tiếp. Theo thống kê từ đầu tháng 6 đến nay, khối ngoại bán ròng 13.143 tỷ đồng, lũy kế từ đầu năm khối ngoại bán ròng 78.210 tỷ đồng (xấp xỉ 3 tỷ USD). Năm 2025, khối ngoại bán ròng kỷ lục với tổng giá trị 135.329 tỷ đồng (xấp xỉ 5,2 tỷ USD), đánh dấu năm bán ròng thứ 3 liên tiếp của khối ngoại trong chuỗi bán ròng 5/6 năm vừa qua.
Thị trường chứng khoán thế giới vừa trải qua một tuần bận rộn khi nhiều ngân hàng trung ương lớn công bố quyết định lãi suất. ECB và BOJ tăng lãi suất, trong khi Fed và BOE giữ nguyên mức hiện hành đúng như dự báo.
Theo chuyên gia MBS, bất chấp xu hướng tăng lãi suất từ các ngân hàng trung ương, các thị trường chứng khoán thế giới (đặc biệt là Mỹ, Hàn Quốc, Nhật Bản…) vẫn tăng mạnh, cho thấy dòng tiền đang ưu tiên các cổ phiếu công nghệ và AI, các công ty công nghệ đang thúc đẩy thị trường chứng khoán toàn cầu mạnh mẽ hơn bao giờ hết. Lãi suất tăng là phản ứng với lạm phát giá năng lượng, nhưng không đủ mạnh để dập tắt đà tăng trưởng của nhóm công nghệ.
Đồng quan điểm về sự thận trọng của dòng tiền, ông Nguyễn Anh Khoa, Trưởng phòng Phân tích và Tư vấn đầu tư Công ty Chứng khoán Agriseco nhận định, đà tăng của thị trường chưa thực sự vững chắc. Phần lớn nhà đầu tư lựa chọn quan sát, thay vì gia tăng mạnh tỷ trọng cổ phiếu. Dòng tiền chỉ đang co cụm vào các nhóm vốn hóa lớn có câu chuyện riêng, đồng thời một bộ phận không nhỏ đang tìm đến các kênh trú ẩn an toàn như tiền gửi, vàng và bất động sản thực.
Chia sẻ tại Hội thảo Đầu tư 2026 với chủ đề: "Đón sóng nâng hạng – Vững bước chu kỳ mới" do Công ty Chứng khoán Rồng Việt (VDSC) tổ chức mới đây, bà Nguyễn Thị Phương Lam, Giám đốc Phân tích VDSC đánh giá, tăng trưởng lợi nhuận của doanh nghiệp vẫn là nền tảng hỗ trợ chính cho thị trường chứng khoán. Ước tính EPS toàn thị trường năm 2026 có thể tăng từ 17 - 23% so với cùng kỳ. Nhóm ngân hàng tiếp tục đóng vai trò dẫn dắt nhờ tăng trưởng tín dụng hai chữ số, dù NIM còn chịu áp lực trong môi trường chính sách hỗ trợ tăng trưởng. Nhóm bất động sản, đặc biệt các cổ phiếu thuộc hệ sinh thái Vingroup, có thể đóng góp đáng kể nhờ nền lợi nhuận thấp của cùng kỳ, tiến độ triển khai các đại dự án mới và kết quả bán hàng tích cực.
Ở khía cạnh định giá, thị trường Việt Nam đã phản ánh phần nào các rủi ro vĩ mô. Theo dữ liệu Bloomberg do VDSC tổng hợp, P/E VN-Index (sau khi loại trừ ảnh hưởng nhóm Vingroup) đã giảm khoảng 20% từ đầu năm, từ 14,6x xuống 11,4x tính đến ngày 29/5/2026. Trong kịch bản P/E vẫn chịu áp lực nhưng lợi nhuận doanh nghiệp tiếp tục là động lực dẫn dắt, VN-Index có cơ sở kết thúc chu kỳ dự báo quanh mốc 2.100 điểm.
Từ bối cảnh định giá đã chiết khấu đáng kể các rủi ro bên ngoài trong khi tăng trưởng lợi nhuận vẫn còn nền hỗ trợ, bà Lam cho rằng, điều kiện thị trường hiện tại phù hợp để tích lũy đối với nhà đầu tư dài hạn, đồng thời đưa ra 5 luận điểm đầu tư tiềm năng và ba nhóm ngành cần thận trọng.
Cụ thể, luận điểm đầu tư được nhấn mạnh gồm: (1) Doanh nghiệp có khả năng điều chỉnh giá bán đầu ra, qua đó bảo vệ biên lợi nhuận trong môi trường chi phí biến động; (2) Doanh nghiệp có bảng cân đối khỏe, nợ vay thấp và dòng tiền thực, đủ lớn để chống chịu các giai đoạn lãi suất và tỷ giá biến động; (3) Nhóm hưởng lợi từ các chủ đề lớn như đầu tư công, hạ tầng, logistics và khu công nghiệp; (4) Ngân hàng chất lượng cao, có khả năng kiểm soát chất lượng tài sản, đa dạng hóa thu nhập và duy trì tăng trưởng tín dụng bền vững; (5) Công ty chứng khoán có nền tảng dịch vụ đa dạng, hưởng lợi nếu thanh khoản thị trường duy trì và câu chuyện nâng hạng/cải cách thị trường tiếp diễn.
Song song đó, Giám đốc Phân tích VDSC còn khuyến nghị nhà đầu tư nên thận trọng với các doanh nghiệp sử dụng đòn bẩy tài chính cao, nhóm kinh doanh hàng hóa không thiết yếu có độ nhạy cao về giá, hoặc doanh nghiệp phụ thuộc nhiều vào nguyên liệu/dầu nhập khẩu nhưng khó kết chuyển sang giá bán. Cuối cùng, trong bối cảnh bức tranh vĩ mô chưa hoàn toàn sáng tỏ, nhà đầu tư nên thận trọng khi đầu tư vào nhóm cổ phiếu vốn hoá vừa và nhỏ tăng chủ yếu do các câu chuyện đầu cơ ngắn hạn, thay vì nền tảng lợi nhuận.
Thay vì chỉ nhìn thị trường qua câu chuyện nâng hạng, các chuyên gia đã đặt triển vọng nửa cuối năm 2026 trong bối cảnh tổng thể của nền kinh tế và thị trường tài chính: nền kinh tế đang bước vào chu kỳ tăng trưởng mới, lợi nhuận doanh nghiệp có cơ sở phục hồi, nhưng mức độ bền vững của con sóng sẽ phụ thuộc lớn vào các biến số vĩ mô và sự phân hóa giữa từng nhóm ngành.
Từ góc nhìn phân tích vĩ mô và thị trường, bà Nguyễn Thị Phương Lam cho biết, đội ngũ nghiên cứu VDSC kỳ vọng lợi nhuận toàn thị trường năm 2026 có thể tăng khoảng 18% so với cùng kỳ, trong đó ngân hàng tiếp tục là một trụ cột quan trọng nhờ tăng trưởng tín dụng dự kiến đạt khoảng 16%.
Tuy nhiên, cũng lưu ý rằng bức tranh thị trường không chỉ được quyết định bởi tăng trưởng lợi nhuận. Lãi suất, tỷ giá, thanh khoản hệ thống, lạm phát chi phí đẩy và địa chính trị là những biến số cần được theo dõi sát trong nửa cuối năm, vì có thể ảnh hưởng trực tiếp đến tâm lý thị trường, dòng tiền và mặt bằng định giá.
Ở phía cầu nội địa, ông Đỗ Thạch Lam, Trưởng phòng Phân tích Ngành & Doanh nghiệp, Trung tâm Phân tích VDSC cho rằng, sức mua vẫn cần thêm thời gian để phục hồi thực chất. Nếu loại trừ yếu tố giá, tăng trưởng bán lẻ chỉ đạt khoảng 6,1%, cho thấy sự phục hồi của tiêu dùng chưa đồng đều giữa các nhóm ngành.
Từ các biến số đó, câu hỏi thực tiễn hơn cần được giải đáp: Nhà đầu tư nên "vào sóng' ở đâu và với kỷ luật như thế nào. Theo bà Phương Lam, nhóm tài chính, bao gồm ngân hàng và chứng khoán, là nhóm hưởng lợi trực tiếp từ câu chuyện nâng hạng, thanh khoản thị trường và dòng vốn ngoại, nhưng cơ hội sẽ phân hóa theo chất lượng tài sản, khả năng duy trì biên lợi nhuận, năng lực đa dạng hóa nguồn thu và thị phần dịch vụ.
Trong khi đó, ông Đỗ Thạch Lam đánh giá triển vọng tích cực ở nhóm cảng biển, logistics và vận tải dầu khí, nhờ sự phục hồi của hoạt động xuất nhập khẩu, xu hướng dịch chuyển chuỗi cung ứng, nhu cầu LNG gia tăng tại châu Á và lợi thế của các cụm cảng nước sâu.
Ở góc nhìn lựa chọn danh mục, bà Đặng Thị Lan Hương, Tổng giám đốc CTCP Quản lý quỹ Rồng Việt đề cập đến một số nhóm ngành có thể duy trì sức hút trong nửa cuối năm 2026 và năm 2027, gồm khu công nghiệp - hạ tầng logistics, bán lẻ - tiêu dùng và công nghệ. Trong đó, nhóm khu công nghiệp và logistics được hỗ trợ bởi xu hướng dịch chuyển FDI và nhu cầu hoàn thiện hạ tầng chuỗi cung ứng; nhóm bán lẻ - tiêu dùng vẫn có nền tảng dài hạn từ quy mô chi tiêu nội địa, với chi tiêu tiêu dùng 5 tháng đầu năm 2026 tăng 11,2%; còn nhóm công nghệ cần được theo dõi ở khả năng chuyển dịch từ gia công phần mềm sang cung cấp hạ tầng dữ liệu, giải pháp chuyển đổi số và tích hợp AI.
Thông điệp chung được các chuyên gia nhấn mạnh là trong một chu kỳ thị trường mới, nhà đầu tư không nên tiếp cận cơ hội theo tâm lý “chạy theo sóng”, mà cần ưu tiên doanh nghiệp có nền tảng cơ bản tốt, định giá hợp lý, năng lực quản trị chi phí và khả năng duy trì tăng trưởng lợi nhuận. Việc giải ngân từng phần, kiểm soát tỷ trọng cổ phiếu và duy trì kỷ luật quản trị rủi ro được xem là yếu tố quan trọng để chuyển hóa thông tin thị trường thành chiến lược đầu tư hiệu quả.
