Công ty tài chính: Lãi tăng, nợ xấu cũng tăng

(ĐTCK) Nửa đầu năm nay, các công ty tài chính vẫn báo lãi tăng trưởng tích cực. Tuy vậy, rủi ro nợ xấu là vấn đề cần chú ý ở nhóm doanh nghiệp này.
Khó khăn của nền kinh tế đã ảnh hưởng tới khả năng trả nợ của không ít khách hàng

Báo lãi tích cực

Theo báo cáo vừa được Công ty Tài chính Home Credit Việt Nam gửi Sở Giao dịch chứng khoán Hà Nội (theo nghĩa vụ của tổ chức phát hành trái phiếu), công ty này lãi ròng 1.343 tỷ đồng trong 6 tháng đầu năm, tăng 15% so với cùng kỳ năm ngoái. Khoản lãi lớn trong nửa đầu năm nâng lợi nhuận chưa phân phối lũy kế lên 5.616 tỷ đồng. Tỷ suất sinh lời trên vốn chủ sở hữu (ROE) nửa đầu năm đạt xấp xỉ 13,8%, đồng nghĩa cứ 100 đồng vốn bỏ ra đem lại gần 14 đồng lợi nhuận.

Tính đến cuối tháng 6/2026, tổng nợ phải trả của Home Credit Việt Nam đạt gần 33.900 tỷ đồng, tăng hơn 8.400 tỷ đồng so với cùng kỳ; trong đó, phần lớn là nợ vay qua chứng chỉ tiền gửi, trái phiếu chào bán trong nước và vay ngân hàng.

Home Credit Việt Nam bắt đầu hoạt động từ năm 2009. Đây là công ty tài chính cho vay tiêu dùng chiếm thị phần thứ hai tại Việt Nam, chuyên cho vay trả góp hàng tiêu dùng (xe máy, đồ gia dụng, điện tử, nội thất), cho vay tiền mặt và thẻ tín dụng. Năm ngoái, Home Credit Việt Nam lãi sau thuế 2.076 tỷ đồng, gần gấp đôi năm trước đó.

Hồi năm 2024, The Siam Commercial Bank (một ngân hàng của Thái Lan) đã công bố mua 100% vốn của công ty tài chính này. Thương vụ được định giá khoảng 31 tỷ baht, tương đương hơn 20.900 tỷ đồng, có điều chỉnh theo hợp đồng mua bán cổ phần. Tuy nhiên, đến cuối tháng 3/2026, hai bên chấm dứt giao dịch do không đáp ứng các điều kiện thỏa thuận.

Tại VietCredit, lợi nhuận trước thuế 6 tháng đầu năm ghi nhận hơn 1.049 tỷ đồng. Riêng trong quý II/2026, Công ty lãi trước thuế gần 472 tỷ đồng, tăng 230% so với cùng kỳ.

Thu nhập lãi thuần của VietCredit trong quý II đạt khoảng 1.772 tỷ đồng, tăng gần 177% so với cùng kỳ năm trước, lũy kế 6 tháng đạt hơn 3.876 tỷ đồng. Tuy nhiên, chi phí dự phòng rủi ro tín dụng trong quý II/2026 của Công ty cũng tăng lên khoảng 781 tỷ đồng. Lũy kế 6 tháng, khoản chi phí này lên tới 1.298,9 tỷ đồng, tăng gần 300% so với cùng kỳ.

Trong cùng thời gian, HD Saison báo lãi trước thuế hơn 804 tỷ đồng, tăng gần 13,4% so với cùng kỳ năm trước.

EVN Finance cũng ghi nhận kết quả kinh doanh khả quan trong nửa đầu năm, với 699 tỷ đồng lợi nhuận trước thuế, tăng 16,9% so với cùng kỳ. Riêng quý II, Công ty báo lãi trước thuế 369 tỷ đồng, tăng hơn 26% so với cùng kỳ. Thu nhập lãi thuần trong kỳ đạt 1.103 tỷ đồng, tăng 35,8% so với cùng kỳ.

Tại thời điểm cuối tháng 6, tổng tài sản của EVN Finance đạt 91.756 tỷ đồng, dư nợ cho vay khách hàng đạt 67.201 tỷ đồng, lần lượt tăng 12,2% và 19% so với cuối quý trước đó.

Rủi ro nợ xấu tăng

Đáng chú ý, FE Credit - công ty tài chính có thị phần số 1 Việt Nam hiện nay - dù ghi nhận doanh thu hơn 10.232 tỷ đồng trong 6 tháng đầu năm nay, tăng 7,7% so với cùng kỳ năm trước nhưng lợi nhuận vẫn suy giảm mạnh.

Cụ thể, trong nửa đầu năm, lợi nhuận trước chi phí dự phòng rủi ro của FE Credit đạt 6.310 tỷ đồng, tăng 6,2% so với cùng kỳ. Do chi phí dự phòng rủi ro tín dụng tăng từ 5.674 tỷ đồng lên 6.158 tỷ đồng đã khiến lợi nhuận trước thuế của Công ty chỉ còn hơn 152 tỷ đồng, giảm mạnh so với con số 267 tỷ đồng cùng kỳ.

Theo công bố của VPBank, việc tăng chi phí dự phòng chủ yếu nhằm đẩy mạnh xử lý nợ xấu. Đối với FE Credit, trong giai đoạn sau dịch Covid-19, tỷ lệ nợ xấu có thời điểm lên tới 20%. Tuy nhiên, tỷ lệ này đã giảm xuống khoảng 14 - 15% trong năm vừa qua và mục tiêu thời gian tới của FE Credit là tiếp tục xử lý tài sản tồn đọng để đưa nợ xấu về ngưỡng 11 - 12%. Như vậy, sau 6 tháng, FE Credit chỉ mới hoàn thành khoảng 13% kế hoạch lợi nhuận trước thuế năm 2026 là 1.179 tỷ đồng.

Tại ngày 30/6/2026, nợ nhóm 2 của VietCredit đạt 1.538 tỷ đồng, tăng tới 55,45% so với mức 989,4 tỷ đồng cuối năm trước. Quy mô nợ nhóm 2 hiện lớn hơn nợ xấu nội bảng; còn nợ xấu nội bảng từ nhóm 3 - 5 của Công ty ghi nhận 1.376,4 tỷ đồng, tăng 34,64% so với cuối năm. Tỷ lệ nợ xấu nội bảng của VietCredit đã tăng từ 6,88% lên 7,55% trong 6 tháng đầu năm.

Nợ nhóm 2 và nợ xấu cùng tăng trong nửa đầu năm 2026 cho thấy áp lực chất lượng tài sản của VietCredit gia tăng sau giai đoạn mở rộng nhanh dư nợ cho vay. Đặc thù tín dụng tiêu dùng đòi hỏi doanh nghiệp phải kiểm soát chặt khả năng trả nợ của khách hàng, nhất là khi nhóm nợ cần chú ý tăng nhanh hơn nợ xấu. Tỷ lệ bao phủ nợ xấu của Công ty đã giảm từ mức 63,87% vào cuối năm 2025 xuống 59,91% tại cuối tháng 6/2026, cho thấy bộ đệm dự phòng đang mỏng đi tương đối so với phần nợ xấu hiện hữu.

Theo ông Hồ Minh Tâm, Tổng giám đốc VietCredit, bối cảnh nền kinh tế nhiều khó khăn phần nào ảnh hưởng đến khả năng trả nợ của khách hàng.

Hay tại Mcredit, dù lãi sau thuế gần 80 tỷ đồng, ghi nhận mức tăng trưởng khoảng 74% so với cùng kỳ nhờ hoạt động cốt lõi nhưng Công ty cũng ghi nhận tới 2.182 tỷ đồng chi phí dự phòng rủi ro tín dụng trong trong 6 tháng đầu năm, tương ứng mức tăng khoảng 10% so với cùng kỳ.

Tại EVN Finance, dù tỷ lệ nợ xấu (nhóm 3-5) cuối quý II/2026 là 0,99%, thấp hơn mức 1,1% vào cuối quý trước đó, nhưng sự cải thiện này chủ yếu đến từ tổng dư nợ tăng nhanh. Trong quý II, cho vay khách hàng của Công ty tăng gần 19%, còn nợ xấu tuyệt đối tăng khoảng 6%.

Nếu so với cuối năm 2025, quy mô nợ xấu của EVN Finance đã tăng 15,7%. Nợ nhóm 2, thường được xem là vùng cảnh báo sớm đạt 710 tỷ đồng vào cuối tháng 6/2026, tăng 51% so với đầu năm. Khoản này giảm mạnh so với cuối quý I, nhưng báo cáo tài chính của Công ty không thuyết minh chi tiết về bao nhiêu số nợ trong đó đã quay về nhóm 1, bao nhiêu nợ chuyển thành nợ xấu và bao nhiêu được tất toán hoặc cơ cấu lại.

Trong khi nợ xấu gia tăng, tổng dự phòng cho vay của EVN Finance lại giảm từ gần 860 tỷ đồng xuống 811 tỷ đồng. Tỷ lệ dự phòng trên nợ xấu theo đó giảm từ khoảng 150% xuống còn 122%.

TS. Nguyễn Quốc Hùng, Nguyên Tổng thư ký Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam (VNBA) cho biết, khoảng 3 năm trở lại đây, trong bối cảnh chịu tác động từ đại dịch Covid-19, khả năng trả nợ của không ít khách hàng suy giảm, dẫn đến nợ xấu tăng và áp lực mở rộng tín dụng, công tác thu hồi nợ của mảng tín dụng tiêu dùng gặp rất nhiều khó khăn.

Thùy Vinh

Tin liên quan

Tin cùng chuyên mục